Muzeum jest naukowo-oświatową instytucją, działającą na podstawie Statutu nadanego mu Zarządzeniem Ministra Kultury i Sztuki nr 70 z czerwca 1963 r.

Muzeum posiada osiem głównych działów:

• Kultury Materialnej Górnictwa
• Historii
• Archeologii
• Geologii
• Sztuki i Etnografii
• Archiwum i Biblioteki
• Edukacji i Promocji
• Wydawnictw

Muzeum posiada również stanowiska:

• Inwentaryzatora

• Informatyka

a także pracownie usługowe:

• fotograficzną

• plastyczną

• konserwacji papieru

• konserwacji metalu

• konserwacji archeologicznej